Verhaal uit de praktijk 

“Op papier kunnen twee mensen perfect bij elkaar passen, maar uiteindelijk moet er een klik zijn. Een vrijwilliger stapt letterlijk iemands huis en leven binnen.” 

Voor Renske van Dorp, coördinator Samen Oplopen bij Versa Welzijn, is het zorgvuldig verbinden van mensen dan ook een belangrijk onderdeel van haar werk. Ze leert zowel de vrijwilliger als het gezin kennen. Wat speelt er in het gezin, waar kan een ouder wat extra steun bij gebruiken en vooral: wie zijn deze mensen en zouden ze bij elkaar kunnen passen? 

Want juist daar ligt een bijzondere kracht van Samen Oplopen. Een koppeling kun je organiseren, een echte verbinding niet.  

De vrijwilliger biedt niet alleen een luisterend oor en praktische steun, maar helpt een gezin vaak ook om contacten aan te gaan of bestaande contacten te versterken. Zo kan het netwerk rondom een gezin stap voor stap groter en sterker worden. 

Soms wordt de vrijwilliger zélf onderdeel van dat netwerk. Ook na afronding van een traject blijven gezin en vrijwilliger regelmatig contact houden.

Niet alles vraagt om een professionele oplossing 

“Als er veel speelt in een gezin, zijn we snel geneigd te denken: welke hulp is er nodig? Maar soms is dat niet de eerste vraag die we zouden moeten stellen. Soms heeft een ouder vooral iemand nodig die naast hem of haar gaat staan.” 

Renske van Dorp werkt als coördinator Samen Oplopen bij Versa Welzijn. Ze is betrokken bij gezinnen die om heel verschillende redenen tijdelijk steun kunnen gebruiken. Geldzorgen, een scheiding, psychische problemen, gezondheidsproblemen of simpelweg weinig mensen om op terug te vallen. Vaak speelt er niet één ding, maar komt veel tegelijk. “Juist dan kan iets wat heel gewoon lijkt ontzettend veel betekenen: iemand die regelmatig langskomt en tijd voor je heeft.” 

Niet tegenover je, maar naast je 

Bij Samen Oplopen wordt een gezin gekoppeld aan een vrijwilliger die voor langere tijd meeloopt. “Professionele hulp kan hard nodig zijn en Samen Oplopen is daar geen vervanging voor. Maar een vrijwilliger heeft een andere positie. Die komt niet om een behandeling uit te voeren of een lijst met doelen af te vinken. Een vrijwilliger komt in eerste instantie om er voor iemand te zijn.” 

Dat kan betekenen: samen koffie drinken en luisteren naar wat er speelt, meegaan naar een afspraak, helpen bij het begrijpen van een brief, meedenken over school of iets ondernemen met de kinderen. 

“Het zijn vaak heel gewone dingen. Maar als je er lange tijd alleen voor hebt gestaan, kunnen juist die dingen enorm helpen.” 

Eerst vertrouwen 

Ouders kunnen lang niet altijd meteen vertellen welke ondersteuning zij nodig hebben, merkt Renske. 

“Als je hoofd vol zit met zorgen, is het moeilijk om overzicht te houden. Dan kun je vragen: ‘Wat is je hulpvraag?’, maar soms weet iemand dat oprecht niet.” 

Daarom hoeft bij Samen Oplopen niet vanaf de eerste dag vast te liggen waar een gezin over een paar maanden moet staan. Eerst ontstaat er een relatie. Van daaruit wordt vaak vanzelf duidelijk waar iemand behoefte aan heeft. 

“Een goede vrijwilliger neemt het leven niet over. Die loopt een stukje mee. Juist vanuit die vertrouwensband zie ik vaak beweging ontstaan. Ouders krijgen meer zelfvertrouwen, durven weer stappen te zetten of ervaren simpelweg meer rust.” 

Als er weinig mensen om je heen staan 

Veel gezinnen die bij Samen Oplopen terechtkomen, hebben een klein netwerk. 

“Wij zeggen makkelijk: vraag iemand in je omgeving om hulp. Maar wat als die persoon er niet is?” 

Een vrijwilliger kan dan iemand worden bij wie een ouder terechtkan. Soms groeit het contact in de loop van de tijd uit tot veel meer dan ondersteuning alleen. 

Renske herinnert zich een kind dat de vrijwilliger op een gegeven moment ‘tante’ noemde. 

“Dat zegt eigenlijk alles. Voor dat kind was er iemand bijgekomen die vertrouwd voelde en bij wie het gezin terechtkon.” 

Ook nadat een traject officieel is afgerond, houden vrijwilligers en gezinnen geregeld contact. 

“Dat vind ik een van de mooiste uitkomsten. Dan hebben we niet alleen ondersteuning georganiseerd, maar is er echt een verbinding tussen mensen ontstaan.” 

De vrijwilliger dichtbij, de professional op de achtergrond 

Juist omdat een vrijwilliger dichtbij een gezin komt, besteedt Renske veel aandacht aan de match. Ze spreekt zowel het gezin als de vrijwilliger en kijkt niet alleen naar de hulpvraag, maar ook naar persoonlijkheid, interesses en verwachtingen. 

“Op papier kunnen twee mensen perfect bij elkaar passen, maar uiteindelijk moet er een klik zijn. Een vrijwilliger stapt letterlijk iemands huis en leven binnen.” 

Vrijwilligers worden voorbereid en begeleid en Renske blijft gedurende het traject betrokken. 

“Informele steun betekent niet dat we een aardige vrijwilliger zoeken en daarna zeggen: succes ermee. De combinatie is juist de kracht. De vrijwilliger kan dichtbij komen en ik blijf als professional op de achtergrond betrokken.” 

Niet alles vraagt om een professionele oplossing 

De afgelopen jaren is Renske steeds meer overtuigd geraakt van de waarde van informele steun. 

“We hebben veel professionele kennis en hulp georganiseerd en die is ontzettend belangrijk. Maar niet alles wat moeilijk is in het leven vraagt om een professionele oplossing.” 

Soms helpt het dat iemand luistert. Dat iemand volgende week weer komt. Dat iemand naast een ouder staat en helpt om zelf weer overzicht en vertrouwen te krijgen. 

“Dat is wat ik iedere keer opnieuw zie bij Samen Oplopen. Mensen kunnen ontzettend veel voor elkaar betekenen. Je moet alleen zorgen dat ze elkaar weten te vinden.”